Sark (ingiliscə Sark, fransızca. Sercq, sarkca Sèr və ya Cerq) — La-Manşın cənub-qərb hissəsində Normand adalarından biri, Hernsi mülkünün bir hissəsi, Böyük Britaniyanın tabeliyində kiçik dövlətdir. Adanın sahəsi 5.45 kv.km, əhalisi 600 nəfərdir (2002-ci il statistikasına görə) , öz gerbi və bayrağı var.
Adada avtomobildən istifadə qadağan olunub. Yalnız velosipeddən və atdan istifadə mümkündür. Bir də ada sakinləri traktordan istifadə edə bilər. Motorlu nəqliyyatdan isə yalnız təqaüdçülər və əlillər yararlanır.
1973-cü ildə Böyük Britaniya Avropa İttifaqına Cəbəllütariq istisna olmaqla, kiçik mülkiyyətlər (Normand adaları və Men adası) olmadan daxil olmuşdur. Sark adası da Normand adalarının bir hissəsi olaraq, Avropa İttifaqına daxil olmasa da, qurumun gömrük ərazisi hesab olunurdu.
Sark adası özü iki hissədən (Böyük və Kiçik Sark) ibarətdir. Ada XVI əsrədək demək olar ki, məskulaşmamışdı. Bəzi dövrlərdə burada rahib icmaları yaşayıb. Eyni zamanda, bura dəniz quldurlarının sevimli məkanı olub.
XVI əsrdə isə I Yelizavetanın göstərişi ilə dəniz quldurları ilə mübarizə məqsədilə adaya 40 əsgər yerləşdirildi. Bu səbəbdən rahiblər də adanı tərk edib. 1940-cı illərdə ada almanlar tərəfindən işğal olunur.
2008-ci ilədək adada feodalizm quruluşu mövcud olub, 2008-ci ildən sonra isə bu sistem simvolik olaraq saxlanılır. Ölkənin siyasi quruluşu konstitusiyalı monarxiyadır və ölkəyə “senyor” (və ya “dama”) titullu monarx rəhbərlik edir. (2008-ci ilədək isə mütləq monarxiya mövcud idi). 2008-ci ilədək parlament funksiyasını ağsaqqallar şurası həyata keçirirdi ki, bu da senyor tərəfindən ömürlük torpaq bağışlandığı 40 arendatordan (icarədar) və xalq tərəfindən 3 il müddətinə seçilən “xalq nümayəndəsi”ndən ibarət idi.
08 mart 2008-ci ildə ağsaqqallar şurası torpaq icarədarlarının dövlət idarəetməsini ləğv edən, həmçinin “ölkənin” feodal quruluşunu sonlandıran qərar qəbul etdi (25 nəfər lehinə, 15 nəfər əleyhinə olmaqla). Hazırda parlamentdə icarədarlarla xalq nümayəndələrinin say nisbəti 14:14-dür…1974-cü ildən 2008-ci ilədək hakimiyyətdə Con Maykl Bomont olub. O, Sarkın 22-ci və sonuncu rəhbəri idi.
Sark adasının inkişaf etdirilməsində Berkley (Barclay) qardaşlarının mühüm rolu olub. Lakin ada feodal quruluşundan imtina etdikdən sonra Berkley qardaşları öz investisiyalarını adadan çəkdilər.
Libre.az
