Yəqin ki, çoxunuz Roman Polanskinin məşhur “Pianist” filminə baxmısınız. Filmin sonunda yəhudi Vladislav Şpilqmanın həyatını bir alman zabit xilas edir. Real həyatda həmin alman zabiti kapitan Vilhelm Hosenfeld olub. O, 1895-ci ildə mühafizəkar katolik bir ailədə doğulub. 1939-cu ildə “Wehrmacht”ın Polşanı işğalından sonra 1945-ci ilin 17 yanvarına kimi – Sovetlərə əsir düşənə qədər burada xidmət edib. 1935-ci ildən nasist partiyasının üzvü olsa da, almanların Polşada törətdiklərini görüb, utanıb. O, yerli xalqa, yəhudilərə gizlin kömək etməyə başlayıb, onları Gestapodan qoruyub. Hətta müəyyən qədər polyak dilində də öyrənib. 1945-ci ildə “Qırmızı Ordu”ya əsir düşdükdən sonra müharibə cinayətləri işlədiyi iddiası ilə 25 il əsir düşərgəsinə göndərildi. O, hər nə qədər günahkar olmadığını iddia etsə də, burada çoxlu işgəncələrə məruz qalır. 1946-cı ildə Qərbi Almaniyadakı həyat yoldaşına xilas etdikləri yəhudilərin siyahısını göndərib onlarla danışığa gedib, hətta xilas olmaq üçün yalvardığını bildirsə də, bunun heç bir xeyri olmamışdı.
1950-ci ildə isə Vladislav Şpilqman ona kömək edən bu alman zabitinin adını öyrənir. O, Polşa KQB-sinin rəhbəri Yakub Bermandan kömək istədi. O, isə bir neçə gündən sonra ona kömək edə bilməyəcəyini bildirdi:
“Əgər alman dustaqlar Polşada saxlanılsaydı, onu azad edə bilərdik. Amma SSRİ-dəki yoldaşlar onun azad olmağına icazə verməyəcək. Onun casus oldunu deyirlər. Bu səbəbdən edə biləcəyimiz bir şey yoxdur”.
Amma Şpilqman Bermanın dediklərinə heç vaxt inanmadı.
Hosenfeld həbs olunduqdan sonra bir çox yəhudi onun lehinə ifadə versə də, SSRİ-dəkilər buna inanmamışdı. Alman zabiti 13 avqust 1952-ci ildə işgəncə səbəbindən aldığı zədələrə görə Stalinqrad (indiki Volqoqrad) yaxınlığındakı əsir düşərgəsində vəfat edir.
Şpilqmanın oğlu Andrey uzun müddətdir ki, “Yad Vashem”i (Qüdsdə Holokost qurbanları üçün xatirə yeri) Hosenfeldi “Dünya xalqları ədalətliləri” ( Avropanın nasistlər tərəfindən işğalı zamanı və “Holokost” illərində öz həyatlarını təhlükəyə ataraq minlərlə yəhudini xilas etmiş qeyri-yəhudilərə verilən fəxri ad) kimi tanımağa çağırıb.
2007-ci ildə Polşanın mərhum prezidenti Lex Kaçinski Hosenfeldi ölümündən sonra xidmətlərinə görə ordenlə mükafatlandırdı.
16 fevral 2009-cu ildə “Yad Vashem” onu “Dünya xalqları ədalətliləri” kimi tanıyacağını bildirdi. 19 iyun 2009-cu ildə isə İsrail diplomatları oğlu Detlevi atasının qəhrəmanlığına görə mükafatlandırdı. Varşavada adına xatirə lövhəsi var.
