Narsiss əfsanəsi: qədim şairlər və ilk şeir nümunələri...
Tədqiq və Tətöbbə

Narsiss əfsanəsi: qədim şairlər və ilk şeir nümunələri

Paylaşmaq

Yunan mifologiyasında Narsiss əfsanəsi (Narcissus) özünəməxsus yer tutur. Bu hekayə, belə düşünülür ki, Qədim Yunanıstanda şeirin ilk nümunəsidir. Əsərin 2700 ildən çox yaşı var. Müəllifinin kimliyi barədə müxtəlif versiyalar mövcuddur.

Ovid yunan deyildi, Romada dünyaya gəlmiş və e.ə 43-17 (16)-cı illər aralığında yaşamışdır. Onun 15 kitabdan ibarət Metomorfoz əsəri mövcuddur ki, da üçüncü kitabda Narsiss barədə geniş məlumat verib.

Conon e.ə.1-ci əsrdə yaşamış yunan şairi idi və iddia edilir ki, Narsiss haqda Oviddən əvvəl yazmışdır. Bunlardan başqa, şeirin müəllifi kimi Pausanias (110 – 180-ci illər) və  Partheniusun adları da çəkilir.

Narsissin əhvalatı haqda isə qısa şəkildə bunları demək olar:

Rəvayətə görə Narsiss çox yaraşıqlı gənc olduğundan bütün qızlar xüsusən nimfalar onu görcək  vurularmışlar. Tiresiy ona öz əksini görməzsə çox yaşayacağını vəd etmişdi. Bu haldan çox lovğalanan Narsiss heç kimi bəyənib sevməzmiş. Ancaq sevilməsindən lovğalıqla xoşhallanarmış. İlk dəfə çox gözəl qız olan nimfa Exo (Echo) on altı yaşlı Narsissi ov edərkən görmüş və ona aşiq olmuşdu. Exo danışa bilmədiyindən eşqini ona aça bilməmişdir.

Dialoq:
(Məzmununun tərcüməsi)
Narsiss:-Burda kimsə var?
Exo:-Var.
Narsiss:-Sən kimsən?
Exo:-Kimsən?
Narsiss:-Bura gəl!
Exo:-Gəl!
Narsiss:-Səni görmək olar?
Exo:-Olar.
Narsiss:-Səni görmək istəyirəm!
Exo:-İstəyirəm!

Bu zaman öz füsunkar gözəlliyi ilə Exo Narsissin boynuna sarılır. Exonun ona vurulmasını duyan Narsiss soyuqqanlıqla ondan imtina edərək onu qovmuşdur.

Narsiss: Sarsaqlama!
Exo: Sarsaqlama!
deyib və qaçıb gizlənmiş, pərt olmasından utanaraq göz yaşları tökmüşdür.

Məhəbbət və gözəllik ilahəsi Afrodita bu lovğalığa görə Narsissi cəzalandırmağı qərar verir. Bir dəfə meşədə dolaşan Narsiss bərk susayır, su içmək üçün bir gölməçəyə yaxınlaşarkən orada oz əksini görür. Bu zaman Erot onun qəlbini öz oxu ilə yaralayır. Qarşısında kim olduğunu anlamayan Narsiss öz əksinə aşiq olur. Hərdəfə əyilib onun dodaqlarından öpmək istərkən əksi təkrar-təkrar yoxa çıxarmış. Məhəbbət nə olduğunu bilməyən Narsiss artıq öz-özünə, əksinə vurulur və ondan heç vəchlə ayrıla bilmir və gölməçə qırağında eşq dərdindən məhv olur. Yerində isə çiçəklər bitmiş olur.

Narsissizm psixiki pozuntunun bir növü kimi qeyd olunur. Daha çox özünü bəyənmə, özünə vurğunluq əlamətləri ilə müşayiət olunur.

Narcissus myth

Historic Mysteries